Vectorium Blog Posts

Insights from the Vectorium team on software, technology, digital transformation and engineering culture.

Web Hızı ve Ciro İlişkisi

Bu yazı, web sitesi hızının kullanıcı deneyimi üzerinden dönüşüm oranını, sepet ortalamasını ve tekrar ziyaret oranını etkileyerek ciroya nasıl yansıdığını anlatır. Core Web Vitals (LCP, INP, CLS) ve TTFB gibi metrikler; “hemen çıkma”, “sayfa/oturum”, “checkout terk” gibi davranış metrikleriyle ilişkilendirilir. Son bölümde, hız kazanımı için en hızlı aksiyonlar (CDN, cache, görsel optimizasyonu, JS/CSS sadeleştirme) ve bunu A/B test + analytics ile ROI’ye bağlama yaklaşımı verilir.

·

1) Hız neden “teknik” değil “ticari” bir konudur?

Kullanıcı için hız, “bekleme”dir. Bekleme arttıkça:

    Hemen çıkma oranı yükselir

    Ürün listeleme/filtreleme akışı yavaşlar → ürün keşfi azalır

    Ödeme adımlarında gecikme → checkout terk artar Sonuç: Trafik aynı kalsa bile dönüşüm düşer, ciro küçülür.

2) Ciro formülü: Trafik × Dönüşüm × Sepet = Gelir

Web hızı bu formülün özellikle “dönüşüm” kısmını etkiler; dolaylı olarak sepeti de etkiler:

  • Ürün sayfası hızlıysa daha çok ürün incelenir → sepet büyür

  • Checkout hızlıysa tamamlanan sipariş artar

    3) Hangi metrikler kritik? (Core Web Vitals)
  • LCP (Largest Contentful Paint): İlk anlamlı içerik ne kadar hızlı geliyor?

  • INP (Interaction to Next Paint): Tıklama/etkileşim sonrası gecikme var mı?

  • CLS (Cumulative Layout Shift): Sayfa kayıyor mu (yanlış tıklama/terk)?

  • TTFB: Sunucu ilk byte’ı ne kadar hızlı veriyor?
    Bu metrikler kötüleştiğinde hem UX     hem SEO     baskı görür.

    • 4) En sık performans kaybı sebepleri

      Aşırı JS (tema/eklentiler), render-blocking CSS

      Optimize edilmemiş görseller (WebP/AVIF yok, boyutlar büyük)

      CDN/caching yok veya yanlış kurulum

      Sunucu tarafı yavaş (DB sorguları, cache miss, PHP worker, API latency)

      Üçüncü parti script’ler (chat, pixel, tag manager) kontrolsüz

      5) 7 günde “hızlı kazanım” planı (Vectorium yaklaşımı)

      Gün 1–2: Ölçüm

        Lighthouse / Pagespeed + gerçek kullanıcı verisi (CrUX/RUM)

        Kritik sayfalar: ana sayfa, kategori, ürün, sepet, checkout

        Gün 3–4: En yüksek etki

          CDN + sayfa cache (doğru exclude list)

          Görseller: WebP/AVIF, lazy-load, doğru ölçü ve sıkıştırma

          JS/CSS: minify, defer, unused removal (en azından kritik akışlarda)

          Gün 5–7: Sunucu ve veri katmanı

            TTFB analizi, DB sorgu optimizasyonu

            Object cache / Redis, API caching

            Yük testi (kampanya senaryosu)

            6) ROI’yi nasıl kanıtlarsınız?

              Performans iyileştirmelerini A/B test veya kontrollü rollout ile yayınlayın

              Dönüşüm, checkout terk, gelir/oturum, LCP/INP korelasyonunu raporlayın

              “Hızlandı” değil, “satış etkisi” ile konuşun